Bingöl'ün Adı
Doğu Anadolu Bölgesi'nin Yukarı Fırat Bölümünde yer alan Bingöl, adına ilişkin pek çok efsane ile tanınır. Tarih boyunca çeşitli medeniyetlerin egemenliğinde kalan il daha önce "ÇEVLİK" ya da halk dilinde "ÇOLİG" adıyla Palu ilçesine bağlı bir bucaktı. 1872 yılında ise "Çapakçur" adıyla ilçe 1936 yılında da yine aynı isimle 4.01.1930 tarihli 3197 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2885 sayılı kanunla il haline getirilir. İl merkezi "Çapakçur" adı altında 1945'e kadar bu isimle anıldı. 1945 yılında BİNGÖL adı verilir ve bu isimle anıla gelir.
İlin eski adı olan "Çevlik" Anadolu halk ağızlarında; dere kenarlarında bulunan bağlık-bah çelik yer, anlamına gelir. Gerçekten de Bingöl'ün eski yerleşim alanı olan çevlik; Çapakçur Suyu'nun , kenarında bağlık-bahçelik, yeşil bir ovada kurulmuş olup ismiyle tenasüp içindedir. "Çevlik" kelimesi halk dilinde hala "Çolig" olarak varlığını muhafaza etmektedir. Bugün birçok kişi Bingöl isminin yanında "Çolig" ismini de kullanmaktadır. Özellikle kırsal kesimlerde il merkezi bu isimle anılır.
"Günümüzdeki Bingöl'ün yerinde kurulmuş olan ve 1945 yılına kadar "Çapakçur" adıyla bilinen yerinin adına ise ilk defa Ortaçağ İslam kaynaklarında Cebelü Cür (Yakut, II, 102) şeklinde rastlanmaktadır.Çapakçur adının tam olarak ne zamandan beri kullanıldığı bilinmemektedir. Ancak, Evliya Çelebi Seyahatname'sinde Çapakçur'un Büyük İskender tarafından kurulduğunu ve bu ismi de onun koyduğunu rivayetlere dayanarak belirtir, Seyahatname'de, "Büyük İskender'in ağrılarına şifa bulmak ve başındaki iki boynuzdan kurtulmak i çin nice doktorlara başvurduğu halde bir türlü derdine çare bulamadığı için sonunda ab-ı hayat'ı aramaya kalkıştığı anlatılır: Ab-ı hayat bulmak için epeyce uğraşan İskender sonunda kaynağın kendisi olmasa da ondan beslenen bir pınardan içip ağrılarından ve boynuzlarından kurtulmuş. faydasını gördüğü suya "Makdis Lisanı" üzre "Cennet Suyu" anlamına gelen ÇAPAKÇUR adını verir. Hekimlerinden Fllkos'u yanına çağırıp demiş ki: "Bu kadar zamandan beri benim nedimlerimdiniz ve ağrıma bir ilaç kadir olmadınız, ilacım Cenab-ı Allah cennet nehirlerinden verdi. Tez burda benim için bir kale inşa edip ismini "Çapakçur" koyunuz". Bu emir üzerine Murat nehri kenarında üçyüzonbeş günde Çapakçur Kalesi inşa edilmiştir.Bu tarihten itibaren 1945 yılına kadar Çapakçur, il merkezinin ismi olarak kullanılır. 1945 yılında BİNGÖL adı verildi.
